Kościoły
BLIŻYN (powiat skarżyski, gmina Bliżyn)
Kościół drewniany z 1 poł. XIX w.
Kościółek modrzewiowy zbudowany w 1818 roku, p. w. Świętej Zofii Dziewicy Męczennicy. Jego fundatorem był Jacek Potkański, dziedzic dóbr Bliżyna.
Do 1887 roku kościół ten pełnił funkcje kaplicy dworskiej i był obsługiwany przez kapelanów dworskich. Uroczyste utworzenie parafii nastąpiło 23 sierpnia 1888 roku na podstawie dekretu biskupa sandomierskiego, ks. Antoniego Ksawerego Sotkiewicza. Na terenie otaczającym kościółek znajdują się nagrobki właścicieli Bliżyna i okolicznych miejscowości.
Kościół pod wezwaniem Św. Ludwika Króla. Wybudowany w latach 1886-1900 z kamienia ciosowego neogotyckiego o układzie trzynawowym. Wykonany według projektu architekta Antoniego Hutten-Czapskiego.
Źródło: Szkoła Podstawowa im. gen. Stanisława Maczka w Bliżynie
http://www.szkoly.edu.pl/blizyn/
SKARŻYSKO KOŚCIELNE
Kościół z 1 poł. XVII w., restaurowany w 1 poł. XX w.
W Domu Plebańskim w Skarżysku
30 września 1781r.
Wizyta Generalna Dekanatów Radomskiego, Kunowskiego i Zwoleńskiego odprawiona w roku 1781 przez ks. Wincentego Jegierskiego.
Stan Kościoła Parafialnego Skarżyskiego:
Kościół ten pod tytułem Trójcy Św. w województwie sandomierskim, powiecie radomskim, w dekanacie kunowskim, kollacyi XX Cystersów klasztoru wąchockiego, odległy od Sandomierza mil 13, od Radomia mil 6, od Kielc mil 7, od Krakowa mil 22 przy suplemencie i protekcji S. P. Im. X Konopackiego podówczas opata administratora opactwa wąchockiego za starannością i nakładem X. Grochulskiego, proffessa klasztoru wąchockiego zakonu cysterskiego, cysterskiego prima lapide wymurowany, w roku 1637… (dalej bardzo dokładny opis kościoła).
Do tego Kościoła jest wprowadzona konfraternia Anioła Stróża Roku 1662…., wyszedłszy z kościoła na południe jest kosnica do kościoła przymurowana, złym dachem pokryta, inpensis teraźniejszego plebana nowo pobita, od północnej strony skarbczyk… Dzwonnica dobra, trzy dzwony w sobie mająca, za którą o kilkanaście kroków szpital zły z gruntu, w szpitalu konserwuje X. Pleban ubogich sześciu, na których jako i na organiste żadnego nie masz funduszu. Parkan otaczający kościół reparacji potrzebuje. Kościół ten prawem zamyka w sobie wsi dziesięć, to jest: Szczepanów, Posadajów, Kamienna na ćwierć mili, Bzin, Rejów, Ciurów, Milica o trzy ćwierci mili odległych i wieś Skarżysko Kościelne, w której kościół z przyległymi Lipowe Pole i Świeczek z wioskami. Prócz tych wsi dwie Skarżysko (Książęce) i Pogorzałe na pół mili odległe, dekretem konsystorskim krakowskim r. 1776 (10 stycznia) od kościoła parafialnego chlewiskiego odłączone a do tego przyłączone kościoła … Kościołów filialnych dwa, jeden w Blinie w dobrach klasztoru wąchockiego pod tytułem S. Józefa, a pod rządem tamecznego X. ekonoma professa wąchockiego.
Dusz religii Rzymskiej Katolickiej w tej się mieszczących parafii być może okoła 1300. Do spowiedzi w roku przeszłym 1780 było 1259, ślubów 21, chrztów płci męskiej 53, niewieściej 56, pogrzebów płci męskiej 21, niewieścich 23. ….
Porządek nabożeństwa. W niedzielę i święta uroczysta o godzinie siódmej z rana jutrznia na chórze grana, po której godzinki o Naj. Marii Pannie, po których koronku w niedziele o Św. Trójcy, w święta zaś o SS Aniołach Stróżach śpiewane bywają przed katechizmem, gdy się ludzie zgromadzą modlitwy poranne misjonarskie do intencji ofiarowania spraw dziennych P. Bogu sposobiące z ludźmi mówione być mają, po których odprawionych katechizm, pacierz, akt wiary, nadziei i miłości P. Bogu odmówione będą, po tym procesja parafialna, i msza śpiewana, następujące ranne nabożeństwo kończy się śpiewaniem Anioł Pański. Nieszpory o godzinie trzeciej, czyli raczej kiedy się parafianie wygodniej zejść mogą odprawia się, po których modlitwy wieczorne z rachunkiem sumienia, aby były z ludźmi mówione pożyteczno będzie.
Stan ekonomiczny i dochodowy Kościoła w Skarżysku.
Od wschodu słońca ku zachodowi pomiędzy budynkami z prawej strony chłopskimi, po lewej ręce parkan obszerność plebańską otaczający niepokryty, pomiędzy ten wrota na dziedziniec plebański podwójne z tarcic. … Wchodząc z wrot na dziedziniec plebański po lewej ręce ogródek motyczkowany, po prawej stronie parkan ciągnie się do budynku…, wchodząc do sieni po prawej ręce drzwi do izby z tarcic na zawiasach i hakach żelaznych żelaznych wrzęciożem i skoblami żelaznymi, w której po prawej ręce szafa stara, po lewej komin prosty, z niego piecyk kamienny do pieczenia chleba, piec ogrzewający izbę – kamienny, w tyle piecu drzwi do komory …, tak w komorze, jak i w izbie podłogi nie masz, w tej izbie okien dwa całych, szyby w drewno osadzone. Wszedłszy z izby naprzeciwko druga izba…, w tej okna dwa, komin, piecyki… Naprzeciwko rzeczonego budynku stodoła o dwu klepiskach…, po południowej stronie spichlerz dachem potrzebującym poprawy pokryty.. naprzeciwko spichlerza i stodoły stoi szopa z przybudowanymi na trzodę chlewkami, za którymi stajnia na konie… Jest studnia…, od studni idąc budynek czeladzi, z gruntu zły. W sieni tego budynku piwnica z kamienia murowana… Za tym budynek plebański z gankiem…, w sieni podłoga z dylów, po lewej ręce izdebka.. (w niej) szafa rogowa, piec z kafli białych ogrzewający…, stolik z szufladami…, ław dwie z poręczami, stolików z poręczami 4, krzesełek złych dwa…, spichlerzy…, druga izba (podobna).
Inwentarz (żywy): woły … 6, krowy i ciołki… 7, trzoda chlewna…6, drób…20.
Poddani do plebana należący:
Marek Szaraniec, robi pieszo dzień 1,5
Bartłomiej Zając, 1,5
Franciszek Stępień, 1,5
Balcer Kowalik, 1,5
Jan Kowalik, 1,5
Jędrzej Kowalik, 1,5
Antoni Kowalik, 1,5
Kazimierz Kowalik, 1,5
Józef Niziołek, 1,5
Michał Jaworski, 1,5
Kurot Zasraniec, 2
Błażej Niziołek, 1,5
Źródło: Wiśniewski J.: Dekanat Iłżecki. Radom 1909-1911.
www.e-tour.pl
SUCHEDNIÓW (powiat skarżyski, gmina Suchedniów)
Kościół neorenesansowy z 2 poł. XVIII w., przebudowany w 2 poł. XIX w.
Zespół domów drewnianych w typie dworków z XIX w.
WĄCHOCK (powiat starachowicki, gmina Wąchock)
Kościół i klasztor Cystersów fundacji bpa Gedki z r. 1170, zbudowany
w 1 poł. XIII w. - kościół romański, po najeździe tatarskim przebudowany
w 2 poł. XIII w. oraz w XVII w., restaurowany w XIX i XX w.; portal
główny z 1 poł. XIII w.; wnętrza barokowe i rokokowe, chór muzyczny
i organy z końca XVII w.;
- klasztor z XIII w., rozbudowany w XVI i XVII w.; zachowane
płyty nagrobne z XIII i XVI w.; kapitularz z XIII w., refektarz z połowy
XIII w, krużganki z XVII w. z zachowanymi portalami z XVI i XVII w.;
dwie murowane kaplice z poł. XIX w., jedna drewniana z poł. XIX w..
Zabudowania fabryczne, pozostałości zakładów metalowych
oraz ujęcia wody z poł. XIX w
Prawa autorskie © Skarżyski Wortal Turystyczny Wszystkie prawa zastrzeżone. Opublikowane: 2006-02-03 (5320 odsłon) [ Wróć ] |
